Enkel in Oost Vlaanderen betalen huurders een extra provinciebelasting
Roger De Zitter uit Ninove schreef een opiniestuk over een situatie die heel wat huurders in onze regio treft. In vier Vlaamse provincies betalen huurders géén forfaitaire provinciebelasting. Alleen in Oost‑Vlaanderen bestaat deze belasting wél, bovenop de woonlasten die ze al dragen. “In mijn bijdrage leg ik uit waarom deze afwijking volgens mij moeilijk te verantwoorden is, zowel juridisch als maatschappelijk, en waarom een onderzoek naar deze uitzonderingspositie wenselijk lijkt”, aldus De Zitter.
In vier provincies: Nul euro. In Oost‑Vlaanderen: extra belasting voor de huurders
Hij legde zijn aanslagbiljet op tafel, zichtbaar nerveus. Een jonge huurder, net begonnen aan zijn eerste job, vroeg me bijna fluisterend: “Waarom moet ík dit betalen, terwijl mijn vrienden in Antwerpen of Limburg dit niet moeten?” Die vraag is niet alleen menselijk. Ze is juridisch relevant. Want in Vlaanderen bestaat er geen uniforme provinciale belasting voor huurders. Integendeel: in vier van de vijf provincies betalen huurders géén forfaitaire provinciebelasting. Alleen in Oost‑Vlaanderen wel.
Het resultaat is een fiscale anomalie: één woning, twee belastingen, twee belastingplichtigen — en één provincie die uit de pas loopt.
1. De vergelijking: vier provincies heffen niets, één provincie wel. Wanneer je de provincies naast elkaar legt, valt één ding onmiddellijk op: West‑Vlaanderen: geen forfaitaire provinciebelasting voor huurders. Antwerpen: geen forfaitaire provinciebelasting voor huurders.Limburg: geen forfaitaire provinciebelasting voor huurders. Vlaams‑Brabant: geen forfaitaire provinciebelasting voor huurders. Oost‑Vlaanderen: wél een forfaitaire provinciebelasting voor huurders.
Een huurder in Brugge, Hasselt of Leuven betaalt 0 euro. Een huurder in Gent, Ninove of Sint‑Niklaas betaalt een extra belasting, bovenop de huur en de indirect doorgerekende woonlasten. Hoe kan dezelfde huurder, in dezelfde Vlaamse regelgeving, in de ene provincie niets betalen en in de andere provincie een forfaitaire belasting opgelegd krijgen?
2. Het Grondwettelijk Hof is duidelijk: willekeur is onverenigbaar met een democratische belasting
Het Hof herhaalt in zijn rechtspraak dat: “Willekeur onverenigbaar is met een democratische belasting.” Maar wanneer vier provincies géén belasting heffen op huurders en één provincie dat wél doet, ontstaat een geografische ongelijkheid die moeilijk te verantwoorden is.
Een alleenstaande huurder met een laag inkomen in Oost‑Vlaanderen betaalt een belasting die zijn gelijke in vier andere provincies níet betaalt. Dat is geen nuanceverschil. Dat is een structurele afwijking.
3. De dubbele belasting: uniek in Oost‑Vlaanderen
In Oost‑Vlaanderen wordt één woning twee keer belast: via de provinciale opcentiemen op de onroerende voorheffing (betaald door de eigenaar), én via de Algemene Provinciebelasting – Gezinnen (betaald door de huurder). In geen enkele andere Vlaamse provincie bestaat deze combinatie. De dubbele belasting is dus geen Vlaams beleid, maar een Oost‑Vlaamse uitzondering.En uitzonderingen moeten juridisch goed gemotiveerd zijn. Hier ontbreekt die motivatie volledig.
4. De menselijke realiteit achter de cijfers
De gepensioneerde, die zijn energiefactuur nauwelijks nog kan betalen. De alleenstaande, ouder die elke maand puzzelt om rond te komen. De jonge huurder, die blij is dat hij überhaupt een woning vond.
Zij betalen in Oost‑Vlaanderen een belasting die hun gelijken elders níet betalen. Dat is niet alleen een financiële last, maar ook een gevoel van onrecht.
5. Tijd voor een onderzoek dat de vergelijking centraal zet
Ik vraag geen partijpolitieke stellingname. Ik vraag een eenvoudig, objectief onderzoek naar:
Waarom Oost‑Vlaanderen als enige provincie deze belasting hanteert, of deze afwijking juridisch te verantwoorden is, en of de huidige regeling verenigbaar is met het gelijkheidsbeginsel.
Wanneer vier provincies één richting kiezen en één provincie een andere, dan is het niet de burger die zich moet verantwoorden — maar het beleid”, besluit Roger De Zitter
